Pewne zapisy w Twojej umowie są bez sensu – na przykład odsetki za opóźnienie

Maciej Bednarek        22 czerwca 2014        4 komentarze

Na wstępie winny Ci jestem, Czytelniku, przeprosiny. Częstotliwość umieszczania przeze mnie kolejnych wpisów znacznie spadła. Pozwól mi się trochę wytłumaczyć.

W ostatnich tygodniach wiele się u mnie działo. Kilkudniowy urlop od codzienności i wspólne świętowanie z Żoną pierwszej rocznicy naszego ślubu, weekendowe szkolenie w Warszawie dot. m.in. ochrony danych osobowych przy prowadzeniu własnej działalności gospodarczej, a także intensywna nauka do dwóch cząstkowych egzaminów na aplikacji radcowskiej (oba, na szczęście, zdane bardzo dobrze 😉 ) – to tylko parę faktów. A na dokładkę, od półtora tygodnia trwają Mistrzostwa Świata w Brazylii, które skracają jeszcze bardziej i tak krótką już dobę. Ale jak tu nie oglądać mundialu – mecze są fenomenalne, bramki sypią się jak na zawołanie, a niespodzianka goni niespodziankę – dawno nie było tak ciekawego turnieju 🙂

To tyle wymówek. W najbliższych dniach umieszczę na blogu kilka, mam nadzieję, ciekawych, bo praktycznych wpisów, aby tym samym choć częściowo zrekompensować Ci moją skromną ostatnio aktywność.

Dzisiaj natomiast chcę wskazać kolejne umowne postanowienie typu overkill (pojęcie wytłumaczyłem w tym wpisie) – postanowienie, które niepotrzebnie rozbudowuje umowę.

Często w kontraktach, albo w stanowiących ich integralną część regulaminach, znaleźć można tego typu postanowienie:

  • strona zobowiązuje się do zapłaty odsetek za opóźnienie w przypadku nieterminowego spełnienia świadczenia pieniężnego.

Musisz wiedzieć, iż odsetki za opóźnienie należą się za nieterminową zapłatę niezależnie od tego, czy strony wspomniały o tym w umowie, czy też tego nie uczyniły. Regulujący to przepis Kodeksu cywilnego niejako automatycznie uzupełnia treść ustaleń poczynionych przez strony. Wspominanie o odsetkach za opóźnienie nie ma zatem większego sensu. Nie licząc oczywiście niepotrzebnego rozrostu treści.

Jednak w pewnych przypadkach odsetki za opóźnienie wręcz proszą się o jedno zdanie w umowie.

Kiedy?

Wtedy gdy strony postanowią uregulować kwestię dotyczącą odsetek, inaczej niż wynika to bezpośrednio z Kodeksu cywilnego. Jakie odmienności są dopuszczalne? Np. strona może zrzec się prawa do żądania odsetek, wskazać wysokość odsetek (inną niż ustawowa), uzależnić możliwość naliczania odsetek od powstania szkody, czy też wprowadzić ograniczenia w zakresie ich naliczania.

Reasumując, jeśli w Twojej umowie znajduje się klasyczne postanowienie umowne dotyczące możliwości naliczania odsetek za opóźnienie, to usuń je. Jest całkowicie zbędne.

 

{ 4 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

Alicja Sierpień 13, 2014 o 20:56

Jako prawnik pozwolę się nie zgodzić z powyższym wpisem w zakresie dotyczącym postanowień umownych o odsetkach. Uważam, że takie postanowienie nie jest zbędne. Może się okazać, że w pewnych sytuacjach, jest bardzo ważne. Dlaczego?
1. Strony, które podpisują umowę nie muszą znać się na prawie. Dobrze byłoby więc, aby umowa w sposób kompletny regulowała wszelkie konsekwencje związane z umową, aby jej strony miały pełną wiedzę o łączącym je stosunku i nie miały żadnych wątpliwości. Poza tym informacja o możliwych odsetkach za opóźnienie może działać w pewien sposób dyscyplinujący na drugą stronę, która może nie mieć świadomości prawnej w tym zakresie.
2. W umowie oprócz odsetek za opóźnienie (ustawowych, maksymalnych czy minimalnych), pojawić mogą się odsetki za zwłokę i wówczas istotne jest ich rozróżnienie od odsetek za opóźnienie. Opóźnienie w języku prawnym nie jest bowiem tożsame ze zwłoką (opóźnieniem zawinionym). Dlatego może to mieć znaczenie.
Przy okazji – bardzo sympatyczny blog i ciekawe wpisy! Pozdrawiam, aplikant radcowski

Odpowiedz

Maciej Bednarek Sierpień 14, 2014 o 08:24

Dziękuję za Pani komentarz:)
Oczywiście, zgadzam się z Panią, nie w każdym przypadku należy rezygnować z tego typu postanowień.
Moim celem było jednak uwypuklenie istnienia takiej możliwości. Jeżeli strony są świadome i opierają współpracę na wzajemnym szacunku i zaufaniu, to może im zależeć na jak najkrótszej umowie.
Jak to w prawie – wszystko zależy od danych okoliczności.
Pozdrawiam serdecznie!

Odpowiedz

Tadeusz Listopad 26, 2014 o 22:21

W umowie najmu pomieszczeń warsztatowych pomiędzy mną a firmą zawarłem sformułowanie „kara umowna za opóźnienie płatności”. Nie znałem się na prawie. Teraz mecenas pozwanej firmy wnosi o unieważnienie tego zapisu. Oczywiście teraz wiem, że ma rację. Innego zapisu w umowie o odsetkach za zwłokę nie ma. Czy mimo wszystko mogę przed sądem wystąpić o zapłatę ustawowych odsetek ? Wystawiałem firmie faktury VAT ze sformułowaniem w uwagach „Wyrażam zgodę, by po przekroczeniu w/w terminu płatności doliczyć umowne odsetki za każdy dzień zwłoki. ” Też źle bo powinno być chyba ustawowe ? Czy mam szansę na korzystny wyrok ?

Odpowiedz

Maciej Bednarek Listopad 30, 2014 o 11:13

Faktycznie, postanowienia uzależniające naliczenie kary umownej przy opóźnieniu w spełnieniu świadczenia pieniężnego są nieważne. Kara umowna może być przewidziana jedynie w odniesieniu do świadczeń niepieniężnych (czyli np. za nieukończenie robót budowlanych w pierwotnie ustalonym terminie). Jednak należy pamiętać, że zgodnie z art. 56 KC czynność prawna wywołuje skutki nie tylko w niej wyrażone wprost, ale również te, które wynikają z ustawy. Takim przepisem, mającym charakter obowiązujący, niezależnie od tego, czy zostanie on do umowy wprowadzony, jest art. 481 KC. Jeżeli zatem Pana kontrahent nie zapłacił Panu w terminie, to jest Pan uprawniony do dochodzenia zapłaty odsetek ustawowych; z przedstawionego opisu nie wynika bowiem, aby strony umówiły się na odsetki umowne, a niełatwo jest przyjąć, że takie ustalenie zostało wprowadzone do umowy poprzez akceptację faktury ze stosowną akceptacją.

Odpowiedz

Dodaj komentarz

Poprzedni wpis:

Następny wpis: